Krótki przewodnik po ubiorach w ZEA

Jeśli to twoja pierwsza wizyta w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, prawdopodobnie zastanawiasz się, jakie ubrania będą odpowiednie, a jakie nie, podczas pakowania walizki. Przyjazd na lotnisko nie rozwieje twoich wątpliwości, ponieważ zobaczysz najróżniejsze egzotyczne stroje z każdego zakątka świata. Niektóre mogą wyglądać znajomo, ale większość prawdopodobnie nie! Stojąc przed kontrolą paszportową, będziesz miał do czynienia z licznym personelem ochrony ubranym w tradycyjne, białe i czarne szaty.

Początkowo może to być dość onieśmielające, ale szybko przekonasz się, że ZEA to prężnie rozwijające się międzynarodowe miasta, a to co widzisz to tylko tradycyjne stroje lokalnych mieszkańców oraz innych różnorodnych międzynarodowych populacji. ZEA to prawdziwe kulturowe zoo, w najlepszym możliwym tego słowa znaczeniu.​

Więc, po kolei, krótki przewodnik po ubiorach, jakie są nazwy i jak wyglądają tradycyjne stroje w Zjednoczonych Emiratach Arabskich:

Mężczyzna

---

Kandura / Dishdasha

Długa, luźna męska szata noszona w ZEA, zwykle biała. Jest lekka, przewiewna i dobrze dostosowana do gorącego klimatu. W Emiratach kandura ma zwykle prosty, elegancki krój i jest podstawą tradycyjnego męskiego ubioru. Jest lekka, wykonana  z bawełny lub wełny, zaprojektowana, aby chronić przed gorącem.

Kandura zwłaszcza w zimie występuje w różnych kolorach, brązy, granaty, bordowy.....

Tarboosh

Sznureczek przy kandurze – to charakterystyczny pleciony chwostek przy szyi na emirackiej kandurze. To ozdobny element, ale ma też tradycyjną funkcję: bywa perfumowany, zanurzany w oudzie, piżmie albo innych arabskich perfumach, żeby noszący pachniał przez dłuższy czas. Źródła opisują go właśnie jako pachnący chwost/„diffuser” związany z emiracką tradycją.

Ghutra

Tradycyjna chusta noszona na głowie przez mężczyzn w krajach Zatoki. W ZEA najczęściej jest biała i zakłada się ją na gahfiyę, a na wierzchu mocuje agalem, czyli czarnym sznurem/obręczą. Jej zadanie jest praktyczne i kulturowe: chroni głowę przed słońcem, pyłem i wiatrem, a jednocześnie jest ważnym elementem tradycyjnego stroju emirackiego.

Agal i gahfiya

Agal – czarny, podwójny sznur noszony na głowie, zakładany na ghutrę. Jego głównym zadaniem jest przytrzymywanie ghutry na miejscu, aby się nie zsuwała ani nie przesuwała. Jest ważnym elementem tradycyjnego męskiego stroju w krajach Zatoki.

Gahfiya – mała, dopasowana czapeczka noszona pod ghutrą. Pomaga utrzymać ghutrę i agal stabilnie na głowie, poprawia wygodę noszenia i zapobiega ślizganiu się materiału. Często jest biała i delikatnie zdobiona lub ażurowa.

Razem te dwa elementy pomagają prawidłowo ułożyć i nosić ghutrę.

Tradycyjne sandały

Proste, eleganckie, najczęściej skórzane sandały noszone do kandury. Zwykle są w kolorze brązowym, beżowym, czarnym albo jasnobrązowym. Mają płaską podeszwę albo bardzo niski obcas i są przystosowane do gorącego klimatu — są przewiewne, wygodne i łatwe do szybkiego założenia.

Kobieta

---

Abaya

Długa, luźna szata wierzchnia, najczęściej czarna, ale kobiety czzęsto noszą je w różnych kolorach. Jest zazwyczaj bogato wyszywana. Nosi się ją na ubranie właściwe. To najbardziej rozpoznawalny element współczesnego stroju kobiecego w Emiratach. Zakrywa całe ciało, z wyjątkiem twarzy, rąk i stóp. Źródła dotyczące ubioru emirackiego wskazują, że współczesna abaya z czasem zastąpiła starsze formy okrycia głowy i wierzchniego ubioru w codziennym użyciu.

Hijab / Shaila

Długa chusta na głowę. Zakrywa włosy i szyję i jest zestawiana z abają. Kobiety noszą je w różnych kolorach, najczęściej pasujących do koloru abaji. W tradycyjnych opisach stroju ślubnego i kobiecego w ZEA sheila pojawia się jako osobny element stroju obok burqa’i i abai.

Niqab

Materiałowa zasłona twarzy, która zakrywa twarz i zostawia odsłonięte oczy. Nosi się go razem z chustą i abają. Jest związany przede wszystkim ze skromnością religijną i prywatnością, a nie konkretnie z dawnym emirackim strojem ludowym. W praktyce można go zobaczyć w ZEA, ale nie jest tym samym co tradycyjna emiracka maska. To raczej szerszy element ubioru spotykany w różnych częściach świata arabskiego i muzułmańskiego.

Burqa’a / Batoola

To ta charakterystyczna maska. Zwykle ma kolor złotawy, granatowy, purpurowy albo ciemny metaliczny połysk. Dawniej była większa i zakrywała większą część twarzy; dziś częściej występuje przy okazjach tradycyjnych, u starszych kobiet albo podczas wydarzeń kulturowych. Historycznie była związana ze skromnością i w Emiratach tradycyjnie nosiły ją kobiety zamężne.

Henna, biżuteria, perfumy, oud, makhmaria

Przy stroju kobiecym bardzo ważne są też dodatki i przygotowanie: henna zdobiąca ręce i stopy, kadzidła, oud, perfumy do włosów i ubrań.

Tradycyjna emiracka biżuteria kobieca – okazała, najczęściej złota biżuteria noszona szczególnie przy ważnych okazjach. Obejmuje zwykle masywne naszyjniki, kolczyki, bransolety, pierścionki, ozdoby na głowę i czasem ozdoby na nos lub czoło. Pełniła nie tylko funkcję dekoracyjną, ale także podkreślała status, zamożność i rangę uroczystości.

W czasie świąt i ceremonii w Emiratach to są stałe elementy kobiecego wyglądu.

Ważne jest, aby nie mylić religii z kulturą. Oficjalne wytyczne islamu wymagają od kobiet skromności, jednak sposób, w jaki jest ona osiągana, zależy od kulturowych zwyczajów i preferencji osób zaangażowanych. W dzisiejszych ZEA  niqab jest nadal widoczny, ale jest mniej powszechny. Wśród młodszych pokoleń lokalnych mężczyzn i kobiet rośnie także trend noszenia nie-tradycyjnych, zachodnich stylów ubiorów w niektórych sytuacjach.